Anasayfa › Yerel (Harita) Optimizasyon
Yerel (Harita) Optimizasyon
Yerel (harita) optimizasyon, kartınızın bir yabancının telefonunda da doğru durmasına bakar: kiraya verilen tatil evinin kaydı, başka dillerde yazılmış yorumlara cevap, bağlantı yokken haritada kalan bilgiler ve fiyat düzeyi işareti.
Yerel (Harita) Optimizasyon Kiraya Verilen Bir Tatil Evinin Haritaya Kaydedilip Kaydedilemeyeceğine Nasıl Bakar?
Girne’de haftalık kiraya verdiği iki villası olan bir ev sahibi, ikisinin de haritada “otel gibi” görünmesini ister: adıyla, fotoğraflarıyla, yorumlarıyla birer kart, yani yerin adına basınca açılan küçük sayfa. Komşu tatil köyünün kartı vardır; onunki neden olmasın? Yerel (harita) optimizasyon bu isteğe kayıt açarak başlamaz; önce haritanın kimlere kayıt açtırdığını okur.
Google’ın kayıt kuralları kabaca iki tür işletmeyi tanır. Birincisi, belirttiği saatlerde müşterisini bir adreste yüz yüze karşılayan yerlerdir: dükkân, lokanta, resepsiyonu olan otel. İkincisi, müşterinin adresine giden işlerdir: tesisatçı, temizlik ekibi, havalimanından yolcu alan araç. Kurallar dışarıda kalanları da sayar; kiraya verilen ya da satılık konutlar, bu arada tatil evleri, bugünkü metinde kayıt açılamayacaklar arasında geçer.
Nedeni tanımın kendisindedir: kendi başına kiralanan bir evde, belli saatlerde kapıyı açıp geleni karşılayan biri bulunmaz. Yine de karar ezbere verilmez. Kurallar zamanla değişir, konaklamanın türüne göre de ayrılır: resepsiyonu olan bir apart otel ile anahtarı kapıdaki kutuya bırakılan ev aynı satıra girmez. Kayıt açılmadan önce o günün metni okunur. Bu satırlar hukuki bir görüş değildir; kiralama izni gibi konular uzmanına sorulur.
Kayda girebilen yerler de vardır. Villaları kiraya veren işletmenin, misafirin anahtar almaya geldiği, belirli saatlerde açık duran ve tabelası olan bir bürosu varsa kayıt o büronun adına ve adresine açılabilir; villaların adresine değil. Resepsiyonunda görevli bulunan bir tatil köyü ya da pansiyon ise zaten konaklama işletmesidir. Ev sahibinin komşuda gördüğü kart büyük olasılıkla böyle bir kayıttır.
Kurala uymadığı hâlde açılan bir kayıt bir süre yerinde durabilir; bu, kabul edildiği anlamına gelmez. Harita, kaydı kendiliğinden ya da birinin bildirmesi üzerine yeniden gözden geçirebilir; uygun bulmazsa yayından kaldırabilir. O gün karta yazılmış yorumlar ve yüklenmiş fotoğraflar da kartla birlikte görünmez olabilir. Aylarca biriken emeği, sahibinin elinde olmayan tek bir karara bağlamak akıllıca değildir.
Ev sahibinin elinde başka yollar vardır. Villaların her birine sitede kendi sayfası açılır: odalar, haftalık kiralama düzeni, eve nasıl varıldığı. Rezervasyon platformlarındaki ilanlar eksiksiz doldurulur; tatil evleri Google’ın konaklama aramasında kimi zaman bu platformların gönderdiği bilgiyle görünebilir. Evin yeri ve giriş tarifi de rezervasyon onayıyla birlikte yollanır. Yerel (harita) optimizasyon, kart açılamayan bir işletmede bu üç yolla yürür.
Yorumların Çoğu Yabancı Dilde Yazılıyorsa Cevap Hangi Dilde Verilir?
Karpaz yolunda balık lokantası işleten biri, haritadaki kartını açar: yorumlar dört ayrı dilde birikmiştir. Bir bölümünü Türkçe cevaplamış, anlamadıklarını boş bırakmıştır. Yemeği öven misafir cevabını okuyamaz; servisi eleştiren misafirin yorumu ise aylardır karşılıksız durur. O dillerde okuyan sonraki ziyaretçiler de aynı sayfaya bakar: övgüye teşekkür edilmemiş, eleştiriye bir şey denmemiştir. Onların gözünde lokanta susmuştur.
Bir cevabın iki okuru vardır. Biri yorumu yazan kişidir; cevap geldiğinde çoğu zaman kendisine haber gider. Öteki, aynı dili konuşan ve o akşam nerede yemek yiyeceğini arayan yabancıdır; yorumu da altındaki cevabı da birlikte okur. İkincisi çoğu zaman daha kalabalıktır. Bu yüzden cevabın dili bir incelik değil, kiminle konuştuğunuzun seçimidir. Yerel (harita) optimizasyon cevaba o ikinci okurun gözüyle bakar.
İlk kural basittir: cevap, yorumun dilinde yazılır; yeter ki işletmede o dili gerçekten bilen biri olsun. Garsonlardan biri o dili konuşuyorsa cevabı o yazar ya da yazılanı okuyup onaylar. Uzunluk beklenmez. İki düzgün cümle, çeviri aracından çıkmış süslü bir paragraftan daha çok güven verir; çünkü okuyan kişi, anadilindeki tuhaflığı ilk sözcükte fark eder.
O dili bilen kimse yoksa çeviri aracı kullanılabilir; ama araca uzun cümle verilmez. Önce Türkçesi yazılır: kısa, öznesi belli, tek iş söyleyen cümleler. Çıkan metinde iki şeye elle bakılır. Biri adlardır: misafirin adı, yemeğin adı, lokantanın adı çevrilmemiş olmalıdır. Öteki, cevaptaki tek önemli bilgidir: bir saat, bir gün, bir özür. Onu o dili bilen bir tanıdığa göstermek yeter.
Harita, başka dilde yazılmış yorumu ve çoğu zaman altındaki cevabı okuyanın diline kendiliğinden çevirerek gösterebilir. Yani Türkçe yazdığınız cevap da pek çok kişiye çeviri olarak ulaşır. Bu yüzden hangi dilde yazarsanız yazın, cümle çeviriden sağ çıkacak biçimde kurulur: deyim yok, şaka yok, kısaltma yok. “Başımızın üstünde yeriniz var” çevrildiğinde tuhaf bir cümleye dönüşür; “sizi yine bekleriz” dönüşmez.
Son kural kopyayla ilgilidir. Aynı teşekkür cümlesini her yorumun altına yapıştırmak, dört dilde de olsa, okuyana tek şey söyler: yorumlar okunmuyor. Her cevap o yoruma özgü bir şeye dokunur: övülen yemeğe, beklenen masaya, eleştirilen servise. Bunun için uzun yazmak gerekmez; doğru ayrıntıyı seçmek yeter. Cevapsız kalmış eski yorumlar da sırayla ele alınır; geç gelen cevabı da sonraki okur görür.
Harita Çevrimdışı Kullanıldığında Kartınızdan Geriye Ne Kalır?
Uçağa binmeden önce adanın haritasını telefonuna indirmiş bir ziyaretçi düşünün; yurt dışı hattının internetini açmamış, paket de almamış. Öğle vakti Gazimağusa’da yemek yiyecek bir yer arar. Ekranda adlar ve iğneler, yani yerleri gösteren küçük işaretler durur. Adlardan birine dokunur: fotoğraf açılmaz, yorumlar gelmez, site düğmesi bir yere gitmez. Elinde kalanla karar vermek zorundadır.
Yolcular haritayı sık sık bağlantısız kullanır: başka ülkenin hattıyla internet pahalıya gelebilir, kimi yolcu hiç paket almaz, otelin kablosuz ağı da kapıdan çıkınca biter. İndirilmiş haritada çoğu zaman yerin adı, iğnesi ve adresi kalır; kimi uygulamada telefon ve saatler de görünür. Fotoğraflar, yorum metinleri ve canlı bilgiler ise genellikle bağlantı ister. Neyin kalacağı uygulamaya ve sürümüne göre değişir.
Geriye bu kadarı kalıyorsa her biri tek başına iş görmelidir. Ad, tabelada ne yazıyorsa odur; kurallar adın yanına tanıtım sözcüğü eklenmesine izin vermez. Tabeladaki ad ne iş yapıldığını söylüyorsa bağlantısız bakan kişi de bunu görür; söylemiyorsa yükü kategori taşır, yani kaydın “burası ne tür bir yer” sorusuna verdiği cevap. Yanlış seçilmiş kategori, lokantayı yemek yeri arayan kişinin önüne hiç çıkarmayabilir.
İğne kapının üstünde durmalıdır. Bağlantısı olmayan kişi yanlış yere vardığında sizi arayıp soramaz, sokak görüntüsüne de bakamaz; iğne onu arka sokağa bırakırsa orada kalır. Adres satırının sınavı bellidir: bir taksi şoförüne okunduğunda anlaşılmalıdır. Yalnızca mahalle adından ibaret bir satır kimseyi kapıya getirmez; cadde ya da sokak adı ile bina numarası getirir. Şoförün bilmediği bir kısaltma da satırda durmaz.
Sokaktaki tabela, haritadaki adın son halkasıdır. Ziyaretçi iğnenin gösterdiği yere varır ve başını kaldırır; ekrandaki adı tabelada aynen görmezse doğru kapıda olduğundan emin olamaz. Tabela yalnızca Türkçe bir sözcük taşıyorsa bu sorun değildir; yeter ki haritadaki yazılışla harfi harfine aynı olsun. Tabelası olmayan ya da girişi yan sokağa bakan işletmede kapıya asılan bir levha çoğu zaman yeter.
Son satır telefondur. Numara, başında ülke koduyla yazılmışsa yabancı bir hattan da çevrilebilir; yalnızca yerel biçimiyle duruyorsa başka bir ülkenin hattından ya da bir mesajlaşma uygulamasından arandığında çalmayabilir. Tabelada ve sitede de aynı yazılış durur. Yerel (harita) optimizasyon kartı bu sınamadan da geçirir: telefonun bağlantısı kapatılır ve sorulur; ad, iğne, adres ve numara tek başına birini kapıya getirmeye yetiyor mu?
Karttaki Fiyat Düzeyi İşaretleri Nereden Gelir ve Düzeltilebilir mi?
Lefke’de bir ailenin işlettiği küçük lokanta ev yemekleri çıkarır; müşterisinin çoğu öğrenci ve çevredeki esnaftır. Sahibinin kızı bir akşam haritadaki kartı açar ve adın altında alışık olmadığı bir işaret görür: lokanta pahalı yerler arasında gösterilmektedir. Bunu ailede kimse yazmamıştır; kaydı yönettikleri ekranda böyle bir alan da görmezler. İşaret bir yerden gelmiştir ve yoldan geçen yabancıya yanlış bir şey söylemektedir.
Kimi kartta yerin ne kadar pahalı olduğunu gösteren bir işaret ya da kişi başına harcanan tutarın aralığı bulunur. Bunu çoğu zaman işletme sahibi yazmaz. Harita, oraya gitmiş kişilerin bildirdiklerinden ve ulaşabildiği başka kaynaklardan derler; yorum bırakan ziyaretçiye kimi zaman ne kadar harcadığı sorulur. İşaret her iş kolunda görünmez; yeme içme yerlerinde sık, öteki işlerde seyrek ya da başka biçimde çıkabilir.
Neden yanlış çıktığını ancak harita bilir; hesabı nasıl yaptığını da yayımlamaz. Akla yatkın nedenler vardır: bildirim azsa kalabalık bir masanın hesabı ortalamayı kaydırabilir, eski bildirimler bugünkü menüyü yansıtmayabilir. Fiyatların birden çok para birimiyle konuşulduğu adada ziyaretçinin hangi parayı düşünerek cevap verdiği de belli değildir. Bunlar tahmindir; bilinen tek şey, işaretin sizin elinizle yazılmadığıdır.
Sahibin yapabileceği ilk iş, doğru bilgiyi görünür kılmaktır. Kayıt, yeme içme yerlerine çoğu zaman menü için alan açar: bir bağlantı, menünün fotoğrafı ya da tek tek yazılan yemekler. Fiyatlı ve güncel menü hem orada hem sitede durmalıdır. Kıbrıs işletmeleri için bir ek: menü hangi parayla yazılmışsa açıklamada tek cümleyle söylenir. Bunlar işaretin değişeceğinin sözü değildir; yanına doğru bilgiyi koyar.
İşaret açıkça yanlışsa kaydın kendi geri bildirim yolu kullanılır: kartta bir bilgi için düzeltme önermeye ya da sorun bildirmeye yarayan bağlantı. Neyin yanlış olduğu kısa ve kanıtıyla yazılır; cevap gelip gelmeyeceği, gelirse ne zaman geleceği bilinmez. Yapılmayacak olan ise bellidir: müşterilerden belli bir rakamı bildirmeleri istenmez. Ismarlanmış bildirim haritanın kurallarına aykırı düşebilir; okuyanın güvenini ise her durumda zedeler.
Yanlış bir işaret, karttaki gölgelerden biridir. Gölge, ışığı geçirmeyen yerdir: müşteri oraya bakar, görmeye geldiği şeyi göremez. Bunları bulmak için sitenizi ışığa tutarız; esnafın, uzatılan kâğıt parayı ışığa tutması gibi. Dışarıdan yapılır, şifre sorulmaz; siteye dört yanından bakılır ve haritadaki kaydınız bu yanlardan biridir. Yerel (harita) optimizasyon önce kapıdaki gölgeyi kaldırır. Sitenizin adresini bize yazmanız yeter; ışığa tutmanın karşılığında ücret istenmez.
Villalarımın rezervasyonunu şehirdeki büromdan yürütüyorum; haritaya villaları değil de o büroyu kaydedebilir miyim?
Büro belirttiğiniz saatlerde açıksa, içeride misafiri karşılayan biri bulunuyorsa ve kapısında tabelası varsa bugünkü kurallar bunu genellikle kabul eder. Kayıt büronun adıyla ve adresiyle açılır; kategori olarak da yaptığınız işe uyan seçilir. Villaların yerini kayda değil, sitedeki sayfalara ve rezervasyon onayına yazarsınız. Açmadan önce güncel kural metnini okuyun.
O dili hiç bilmiyorum; çeviri aracıyla yazdığım cevabın doğru çıkıp çıkmadığını nasıl anlarım?
Cevabı araca bir kez de tersinden verin: yabancı dildeki metni Türkçeye çevirtin. Geri gelen cümle söylemek istediğinizi veriyorsa büyük bir yanlış olma olasılığı azalır. Adları ve saat gibi tek önemli bilgiyi gözle karşılaştırın. Emin olamadığınız cümleyi çıkarın; iki doğru cümle, dört kuşkulu cümleye yeğdir. Fırsat bulduğunuzda o dili bilen bir misafire de gösterin.
Misafirlerim haritayı çevrimdışı kullanıyormuş; karta yüklediğim fotoğraflar ve aldığım yorumlar boşa mı gidiyor?
Gitmiyor. Nereye gideceğine pek çok kişi yola çıkmadan, bağlantısı varken karar verir; fotoğraflar ve yorumlar o an okunur, yer de çoğu zaman kaydedilir. Çevrimdışı an, karar anı değil bulma anıdır: orada ad, iğne ve adres iş görür. İkisi ayrı iştir; biri seçtirir, öteki kapıya getirir. Birini yapıp ötekini bırakmayın.
Rakip lokantaların kartında fiyat düzeyi işareti yok, yalnızca benimkinde çıkıyor; kaldırılmasını isteyebilir miyim?
İşaretin kimde çıkacağını harita belirler; görünmesi için yeterince bildirim birikmiş olması gerekebilir. Kaldırılmasını ya da gizlenmesini seçebileceğiniz bir ayar genellikle bulunmaz. Yapabileceğiniz, yanlışsa geri bildirim yoluyla bildirmek ve güncel, fiyatlı menünüzü kayıtta ve sitede görünür tutmaktır. İşaret doğruysa bırakın; ne ödeyeceğini önceden bilen müşteri kapıda şaşırmaz.